Rondo (muzyka)


Zobacz hasło rondoWikisłowniku

Rondo (fr. rondeau) – forma muzyczna z refrenem i kupletami.

Po raz pierwszy rondo wymienia Johannes de Grocheo w swym traktacie De arte musicae (ok. 1300). Była to ludowa forma taneczno-wokalna znana we Francji. Stałe fragmenty (refren) przeplatane były zmiennymi kupletami. W praktyce polegało to na gromadnym tańcu i śpiewie wielu par (rondo właściwe), po czym na czoło wysuwała się jedna para tańcząc solowo i śpiewając przyśpiewki (kuplet).

Rondo starofrancuskie jako samodzielną formę instrumentalną upowszechnili w XVII w. de Chambonnieres, d’Anglebert, Couperin i Rameau. Miało ono w tym okresie prostą i symetryczną budowę oraz bogatą ornamentację i figurację. Ta forma ronda była mocno związana z klawesynem jako instrumentem szczególnie odpowiednim. Pierwsze ronda miały strukturę podobną do pieśni trzyczęściowej: refrenkupletrefren (A B A).

Do większych utworów weszło jako końcowa część sonaty, koncertu lub symfonii. Miało strukturę A B A C A + coda.

Rondo klasyczne znane z utworów Haydna i Mozarta miało bardziej zróżnicowany refren od kupletów. Rozbudowało się u klasyków i przyjęło „wielką formę ronda” A B A C A B A. Forma ta dość często krzyżuje się z formą sonatową – grupa obejmująca pierwsze 2 pokazy refrenu i kuplet B stanowi ekspozycję, kuplet C jest przetworzeniem, zaś końcowa grupa A B A – repryzą.

Ronda romantyczne wykorzystywały styl brillant oraz motywy ludowe. Ronda komponowali w XIX wieku Hummel, Weber, Chopin, Mendelssohn. Ten ostatni skomponował m.in. Rondo Capriccioso.

W XX wieku rondo można znaleźć w twórczości kompozytorów klasycyzujących: Poulenca, Hindemitha, ale w porównaniu do twórczości poprzedników forma uległa uproszczeniu; czasem była to forma ronda koncertującego.

Przykłady ronda:

Bibliografia











Kategorie: Formy muzyczne | Tańce | Kultura średniowiecza




Informacje na dzień: 22.12.2020 11:51:52 CET

Źródło: Wikipedia (Autorzy [Historia])    Licencja: CC-by-sa-3.0

Zmiany: Wszystkie zdjęcia i większość powiązanych z nimi elementów projektu zostały usunięte. Niektóre ikony zostały zastąpione przez FontAwesome-Icons. Niektóre szablony zostały usunięte (np. „Artykuł wymaga rozszerzenia) lub przypisane (np.„ Przypisy ”). Klasy CSS zostały usunięte lub zharmonizowane.
Usunięto linki do Wikipedii, które nie prowadzą do artykułu lub kategorii (takie jak „Redlinki”, „linki do strony edycji”, „linki do portali”). Każde łącze zewnętrzne ma dodatkową ikonę FontAwesome. Oprócz drobnych zmian w projekcie usunięto kontener multimediów, mapy, pola nawigacji, wersje mówione i geomikroformaty.

Proszę zanotować: Ponieważ podana treść jest automatycznie pobierana z Wikipedii w danym momencie, ręczna weryfikacja była i nie jest możliwa. Dlatego LinkFang.org nie gwarantuje dokładności i aktualności pozyskanych treści. Jeśli istnieją informacje, które są obecnie niepoprawne lub mają niedokładny wygląd, prosimy o Skontaktuj się z nami: e-mail.
Zobacz też: Znak firmowy wydawcy & Polityka prywatności.