Robert Burns - pl.LinkFang.org

Robert Burns




Robert Burns
Data i miejsce urodzenia 25 stycznia 1759
Alloway, hrabstwo Ayrshire
Data i miejsce śmierci 21 lipca 1796
Dumfries
Narodowość Szkot
Dziedzina sztuki poezja
Epoka poematy romantyczne
Strona internetowa

Robert Burns (ur. 25 stycznia 1759 w Alloway, obecnie przedmieście Ayr, zm. 21 lipca 1796 w Dumfries) – narodowy poeta szkocki, prekursor romantyzmu.

Robert Burns należał do grona poetów wiejskich, opiewających uroki prostego życia i szczęście rodzinne. Jego wiersze niemal zupełnie pozbawione są wzniosłych dywagacji, wyciągając proste, chłopskie prawdy życiowe z pospolitych zdarzeń dnia codziennego. Mottem jego twórczości była łacińska sentencja „Amor vincit omnia” (Miłość wszystko zwycięża). Pisał w języku scots oraz angielskim. Propagował idee postępowe.[1]

Spis treści

Życie


Urodzony w Alloway w Ayrshire w Szkocji, w ubogiej rodzinie rolniczej. Mimo problemów materialnych, rodzice zadbali o jego dobre wykształcenie[2]. W 1783 zaczął pisać poezje w tradycyjnym stylu, w rodzimym dialekcie Ayrshire. Wiersze były lokalnie dobrze przyjmowane i w 1786 miejscowa drukarnia w Kilmarnock wydała tomik Poems. Burns zyskał dzięki temu natychmiastową sławę i w wyniku tego zaczął być częstym gościem na salonach – spędził kilka lat w Edynburgu. Sławie nie towarzyszyło bogactwo, w związku z czym poeta musiał powrócić do pracy w gospodarstwie. To także nie przyniosło mu spodziewanych zysków, więc w 1789 roku rozpoczął pracę jako urzędnik rządowy do spraw ceł i akcyzy.

Ostatnie lata spędził w miasteczku Dumfries nad zatoką Solway Firth, zbierając szkockie pieśni ludowe. Obecnie znajduje się tam dom i muzeum poświęcone pisarzowi. Zmarł w wieku lat 37 w wyniku dolegliwości sercowych, które były skutkiem ciężkiej pracy na roli od dzieciństwa. W krótkim czasie po jego śmierci, do wdowy po nim i dzieci zaczęły z całej Szkocji spływać pieniądze na utrzymanie – dowód docenienia poety przez społeczeństwo.

Pamięć Burnsa jest czczona na całym świecie poprzez kluby jego miłośników. Data jego urodzin to nieoficjalne narodowe święto Szkotów i osób o szkockich korzeniach, obchodzone poprzez tzw. Burns suppers – wieczorki burnsowskie.

Burns jest autorem m.in. słów do popularnej pieśni Auld Lang Syne, tradycyjnie śpiewanej w wigilię Nowego Roku (zwaną przez Szkotów Hogmanay).

Forma


Burns bardzo często posługiwał się w swoich utworach strofą sześciowersową o specyficznej budowie, nazywaną dziś jego imieniem. Strofa Burnsa rymuje się aaabab.

Wyrazy uznania


Burns cieszył się wielkim szacunkiem u poetów angielskich. William Wordsworth, sam uznawany za pomnikowego poetę, poświęcił szkockiemu bardowi wiersz At the Grave of Burns (Przy grobie Burnsa), napisany jego ulubioną zwrotką. Natomiast John Keats napisał wiersze On Visiting the Tomb of Burns (O odwiedzeniu grobu Burnsa) i Lines Written in the Highlands after a Visit to Burns's Country (Linijki napisane w górach po odwiedzeniu rodzinnego kraju Burnsa). Ten ostatni utwór Keatsa był dwukrotnie tłumaczony na język polski, przez Zygmunta Kubiaka (w tomie John Keats, Poezje wybrane[3]) i Stanisława Barańczaka (w tomie John Keats, 33 wiersze[4]).

Nawiązania


Z poezji Burnsa (z wiersza To a Mouse[5] (Do myszy) wzięty jest tytuł powieści Johna Steinbecka Myszy i ludzie (Of Mice and Men):

The best laid schemes o’ Mice an’ Men
Gang aft agley

Od tytułu pieśni Burnsa „Comin’ Through the Rye” Jerome David Salinger zaczerpnął tytuł swojej powieści „Buszujący w zbożu”.

Stanisław Grochowiak uczynił Burnsa bohaterem jednego ze swych wierszy pt. „Nie było lata".

Przekłady


Na język polski wiersze Burnsa tłumaczyli Stanisław Barańczak, Wiktor Jarosław Darasz, Jan Kasprowicz, Zofia Kierszys, Stanisław Kryński, Ludmiła Marjańska i Jerzy Pietrkiewicz.

W 2016 roku ukazało się tłumaczenie wierszy na język śląski autorstwa Mirosława Syniawy[6].

Przypisy


  1. Mały słownik pisarzy świata, Warszawa: Wiedza Powszechna, 1968
  2. http://www.bbc.co.uk/arts/robertburns/biography.shtml.
  3. John Keats, Poezje wybrane, PIW, Warszawa 1962
  4. John Keats, 33 wiersze, Znak, Kraków 1997.
  5. http://www.poetryfoundation.org/poems-and-poets/poems/detail/43816.
  6. Witold Stech, Robert Burns przemówił po śląsku , Dziennik Zachodni, 15 lipca 2016 [dostęp 2019-05-02] (pol.).

Bibliografia


Linki zewnętrzne










Kategorie: Brytyjscy wolnomularze | Szkoccy poeci | Urodzeni w 1759 | Zmarli w 1796 | Literatura romantyzmu








Informacje na dzień: 28.05.2020 12:53:22 CEST

Źródło: Wikipedia (Autorzy [Historia])    Licencja: CC-by-sa-3.0

Zmiany: Wszystkie zdjęcia i większość powiązanych z nimi elementów projektu zostały usunięte. Niektóre ikony zostały zastąpione przez FontAwesome-Icons. Niektóre szablony zostały usunięte (np. „Artykuł wymaga rozszerzenia) lub przypisane (np.„ Przypisy ”). Klasy CSS zostały usunięte lub zharmonizowane.
Usunięto linki do Wikipedii, które nie prowadzą do artykułu lub kategorii (takie jak „Redlinki”, „linki do strony edycji”, „linki do portali”). Każde łącze zewnętrzne ma dodatkową ikonę FontAwesome. Oprócz drobnych zmian w projekcie usunięto kontener multimediów, mapy, pola nawigacji, wersje mówione i geomikroformaty.

Proszę zanotować: Ponieważ podana treść jest automatycznie pobierana z Wikipedii w danym momencie, ręczna weryfikacja była i nie jest możliwa. Dlatego LinkFang.org nie gwarantuje dokładności i aktualności pozyskanych treści. Jeśli istnieją informacje, które są obecnie niepoprawne lub mają niedokładny wygląd, prosimy o Skontaktuj się z nami: e-mail.
Zobacz też: Znak firmowy wydawcy & Polityka prywatności.