NOVA (odżywianie) - pl.LinkFang.org

NOVA (odżywianie)




Ten artykuł dotyczy klasyfikacji grup żywności. Zobacz też: Nova (strona ujednoznaczniająca).

Klasyfikacja NOVA to podział żywności na cztery grupy w zależności od stopnia i metody przetworzenia jej składników. System ten został po raz pierwszy zaprezentowany w roku 2009 na uniwersytecie São Paulo przez profesorów: Carlos Augusto Monteiro[1][2], Geoffrey Cannon, Renata Levy, Jean-Claude Moubarac, Patricia Jaime, Ana Paula Martins, Daniela Canella, Maria Louzada i Diana Parra[3].

Na arenie międzynarodowej indeks żywności NOVA jest uwzględniony m.in. przez: Światową Organizację Zdrowia, Organizację Narodów Zjednoczonych do spraw Wyżywienia i Rolnictwa, ministerstwo zdrowia Brazylii w zaleceniach żywieniowych[4].

Spis treści

Grupy żywności[5]


Grupa 1: Żywność nieprzetworzona lub przetworzona w niewielkim stopniu.

Wszystkie jadalne części roślin (owoce, nasiona, liście, łodygi, korzenie, bulwy) i zwierząt (mięso, podroby, jaja, mleko), a także grzyby, glony oraz woda. Żywność ta może być poddana co najmniej jednemu przemysłowemu procesowi obróbki: usuwanie niejadalnych lub niepożądanych części, suszenie, kruszenie, mielenie, frakcjonowanie, prażenie, gotowanie, pasteryzacja, schłodzenie, zamrażanie, umieszczenie w pojemnikach, pakowanie próżniowe, fermentacja bezalkoholowa i inne metody, podczas których nie dodaje się soli, cukrów lub tłuszczów, albo innych substancji. Głównym celem tych procesów jest przedłużenie przydatności żywności do spożycia.

Przykłady produktów z tej grupy: świeże mięso i ryby, owoce morza, jaja, mleko pasteryzowane, jogurty bez dodatków, masło, kawa, przyprawy, świeże owoce i warzywa oraz świeżo wyciskane soki, mrożonki, zboża, suszone grzyby, orzechy i nasiona[3].

Grupa 2 : Składniki kulinarne (produkty pochodne)

Produkty otrzymane przy pomocy różnych procesów fizycznych i chemicznych (np. tłoczenie, rafinacja, mielenie). Produkty z grupy 2 są przeważnie spożywane z produktami z grupy 1, ponieważ są de facto wykorzystywane do przygotowywania żywności z grupy 1 do spożycia np. zupa, sałatka, rosół. Produkty te mają różne wartości odżywcze i zastosowanie.

Druga grupa obejmuje: cukier, oleje roślinne oraz tłuszcze zwierzęce, masło, smalec, ocet, mleko kokosowe, mąka kukurydziana, syrop klonowy, miód.

Produkty z tej grupy mogą zawierać dodatki przedłużające trwałość tych produktów.

Grupa 3: Żywność przetworzona

Są to przetworzone pokarmy grupy 1, w których składniki zostały poddane procesowi konserwacji w puszce, słoiku, butelce (w przypadku pieczywa i serów wykorzystuje się fermentację bezalkoholową) oraz uzupełnione produktami z grupy 2, czyli cukrem, solą, olejem lub octem w celu przedłużenia przydatności do spożycia, poprawy lub zmiany smaku, lub zwiększenia odporności na zepsucie.

W tej grupie można znaleźć warzywa, owoce oraz rośliny strączkowe w puszkach, słoikach, orzechy prażone oraz z dodatkiem soli, peklowane lub wędzone mięsa i ryby, konserwy rybne, owoce w syropie, świeże niepakowane pieczywo i sery. Napoje alkoholowe, m.in. piwo, cydr lub wino, które powstają w wyniku fermentacji żywności z pierwszej grupy, są zaliczane do grupy 3.

Grupa 4: Żywność wysokoprzetworzona

Produkty zaliczane do grupy 4 powstają zazwyczaj z pięciu lub większej ilości czystych składników w ramach złożonego procesu produkcji przemysłowej. W swojej istocie są wynalazkami nowoczesnego przemysłu spożywczego[6].

Produkty te są tanie, gotowe od razu do spożycia, apetycznie wyglądają, mają atrakcyjne opakowanie i co najważniejsze, są bogate w tłuszcz, cukier, sól i sztuczne dodatki. Za produktami tego typu stoją kampanie marketingowe międzynarodowych marek.

Są to produkty otrzymywane w sposób przemysłowy z substancji pozyskanych z produktów spożywczych lub syntetyzowanych z innych organicznych źródeł, najczęściej nie mają odpowiedników otrzymywanych w warunkach domowych z uwagi na stosowanie złożonych przemysłowych procesów technologicznych. Przy ich produkcji stosowane są np. kazeina, serwatka, oleje utwardzone, sztuczne dodatki, zazwyczaj w celu poprawy smaku, barwniki, emulgatory, substancje słodzące (zamienniki cukru)[7].

Przykładami żywności z tej grupy są: napoje gazowane, napoje energetyzujące, pakowane przekąski, czekolada, lody, wyroby cukiernicze, ciastka, cukierki, batony energetyczne, substancje do smarowania (smarowidła), słodycze; przemysłowo produkowany, pakowany chleb; margaryny, płatki śniadaniowe, pizza, paluszki rybne, parówki, hamburgery, hot dogi, zupy błyskawiczne, wódka. To tylko niektóre przykłady żywności wysokoprzetworzonej.

Wady klasyfikacji NOVA


W celu ograniczenia wad tej klasyfikacji oraz przedstawienia w sposób bardziej przejrzysty kluczowych informacji na temat produktu spożywczego zalecane jest stosowanie NOVA w połączeniu z innymi systemami klasyfikacji:

Przypisy


  1. Dr Carlos A. Monteiro , www.euro.who.int, 29 maja 2013 [dostęp 2019-06-05] (ang.).
  2. Carlos Augusto Monteiro — IEA USP , www.iea.usp.br [dostęp 2019-06-05].
  3. a b Diana Parra i inni, NOVA. The star shines bright , „World Nutrition”, 7 (1-3), 7 stycznia 2016, s. 28–38, ISSN 2041-9775 [dostęp 2019-05-26] (ang.).
  4. Prodinra , prodinra.inra.fr [dostęp 2019-05-26].
  5. Nova groups for food processing , world.openfoodfacts.org [dostęp 2019-05-26] (ang.).
  6. Dominika Musiałowska, Nie patrz ślepo w Indeks Glikemiczny! Popatrz na zdrowe JEDZENIE. | Fundacja Insulinooporność - zdrowa dieta i zdrowe życie % , Fundacja Insulinooporność - zdrowa dieta i zdrowe życie, 4 lutego 2016 [dostęp 2019-10-07] (pol.).
  7. Wikiwix's cache , archive.wikiwix.com [dostęp 2019-05-26].
  8. https://www.researchgate.net/publication/323186976_La_classification_NOVA_des_aliments_selon_leur_degre_de_transformation_definition_impacts_sante_et_applications
  9. Szukaj w bazie danych - European Commission , ec.europa.eu [dostęp 2019-05-26].








Kategorie: Odżywianie | Dietetyka








Informacje na dzień: 28.05.2020 05:04:31 CEST

Źródło: Wikipedia (Autorzy [Historia])    Licencja: CC-by-sa-3.0

Zmiany: Wszystkie zdjęcia i większość powiązanych z nimi elementów projektu zostały usunięte. Niektóre ikony zostały zastąpione przez FontAwesome-Icons. Niektóre szablony zostały usunięte (np. „Artykuł wymaga rozszerzenia) lub przypisane (np.„ Przypisy ”). Klasy CSS zostały usunięte lub zharmonizowane.
Usunięto linki do Wikipedii, które nie prowadzą do artykułu lub kategorii (takie jak „Redlinki”, „linki do strony edycji”, „linki do portali”). Każde łącze zewnętrzne ma dodatkową ikonę FontAwesome. Oprócz drobnych zmian w projekcie usunięto kontener multimediów, mapy, pola nawigacji, wersje mówione i geomikroformaty.

Proszę zanotować: Ponieważ podana treść jest automatycznie pobierana z Wikipedii w danym momencie, ręczna weryfikacja była i nie jest możliwa. Dlatego LinkFang.org nie gwarantuje dokładności i aktualności pozyskanych treści. Jeśli istnieją informacje, które są obecnie niepoprawne lub mają niedokładny wygląd, prosimy o Skontaktuj się z nami: e-mail.
Zobacz też: Znak firmowy wydawcy & Polityka prywatności.