Bud Powell - pl.LinkFang.org

Bud Powell




Ten artykuł dotyczy amerykańskiego muzyka. Zobacz też: inne osoby oraz inne znaczenie terminu Powell.
Bud Powell
Imię i nazwisko Earl Rudolph Powell
Data i miejsce urodzenia 27 września 1924
Nowy Jork
Data i miejsce śmierci 31 lipca 1966
Nowy Jork
Instrumenty fortepian
Gatunki jazz (bebop)
Zawód muzyk
Aktywność 1944–1963
Wydawnictwo Blue Note, Mercury, Norgran, Clef, Verve
Powiązania Sonny Rollins, Miles Davis

Bud Powell, właśc. Earl Rudolph Powell (ur. 27 września 1924 w Nowym Jorku, zm. 31 lipca 1966 tamże)[1]amerykański pianista jazzowy. Wraz z Theloniusem Monkiem, Charliem Parkerem i Dizzym Gillespie’em, Powell był kluczowym muzykiem w historii bebopu, a jego wirtuozeria sprawiła, że był nazywany „Birdem fortepianu jazzowego”[2].

Spis treści

Życiorys


Dziadek Powella był gitarzystą flamenco, natomiast jego ojciec grał na fortepianie w stylu stride. Bud uczył się gry na fortepianie od wczesnego dzieciństwa, w wieku ośmiu lat zainteresował się jazzem, grając swoje własne transkrypcje utworów Arta Tatuma i Fatsa Wallera. Jego starszy brat, William, grał na trąbce, Bud należał do jego zespołu jako piętnastolatek. Także jego młodszy brat, Richie, oraz przyjaciel ze szkoły, Elmo Hope, byli pianistami. Wczesnym nauczycielem i mentorem Powella był Thelonious Monk, który był także jego bliskim przyjacielem. Zadedykował mu jedną ze swoich kompozycji In Walked Bud.

W początkach lat 40. XX wieku Powell grał w wielu zespołach, włączając zespół Cootiego Williamsa, który został opiekunem Powella ze względu na jego młody wiek. Z tym zespołem dokonał swoich pierwszych nagrań w 1944. W czasie tej sesji po raz pierwszy nagrano kompozycję Monka 'Round Midnight. Monk wprowadził także Powella do kręgu muzyków bebopowych, tworzącego się wtedy w „Minton's Playhouse”. Już w wieku 18 lat grał tam z Charliem Christianem i Charliem Parkerem[2]. Kolejne wczesne nagrania Powella to sesje nagrane wraz z Frankiem Socolowem, Dexterem Gordonem, J.J. Johnsonem, Sonnym Stittem, Fatsem Navarro i Kennym Clarkiem. W tych wczesnych latach tworzenia się bebopu, Powell i Monk, jako pierwsi pianiści nowoczesnego jazzu górowali nad współczesnymi sobie instrumentalistami takimi jak Al Haig, Ralph Burns, Dodo Marmarosa i Walter Bishop Jr.

Powell szybko stał się sławny z powodu umiejętności dokładnego grania w szybkich tempach swoich bebopowych solówek, a także zrozumienia dla idei stosowanych przez Charliego Parkera w jego muzyce. Solówki Powella, tworzone w duchu rywalizacji z Parkerem, są rozpoznawalne, z częstymi arpeggio i zastosowaniem skali chromatycznej. Powell używał uproszczonego akompaniamentu lewej ręki, przypominającego styl stride piano i grę pianisty Teddy’ego Wilsona. Akompaniament stanowiły często pojedyncze dźwięki, składające się z dźwięku podstawowego i kwinty. Często używał także decymy (którą potrafił zagrać z łatwością dzięki dużemu rozmiarowi dłoni), dodając septymę.

Pierwsze nagranie, w którym Powell występował jako leader, zostało zarejestrowane wraz z Curlym Russellem i Maxem Roachem w 1947 i wydane dwa lata później.

W listopadzie 1947 Powell został przyjęty do szpitala psychiatrycznego Creedmoor Psychiatric Centre, gdzie przebywał ponad rok; stosowano tam u niego terapię elektrowstrząsową, która spowodowała częściową utratę pamięci.

Powell chorował przez całe swoje życie, prawdopodobnie było to spowodowane pobiciem przez policję w 1945. Był również alkoholikiem i nawet niewielkie ilości alkoholu miały głęboki wpływ na jego zachowanie, powodując agresję.

Za najlepsze osiągnięcia Powella uznawane są nagrania dokonane przed 1954, dla Blue Note Records i Normana Granza (wytwórnie: Clef Records, Norgran Records i później Verve) oraz Mercury. Pierwsza sesja nagraniowa dla Blue Note odbyła się w sierpniu 1949 i wzięli w niej udział Fats Navarro, Sonny Rollins, Powell, Tommy Potter i Roy Haynes. Kolejna sesja dla Blue Note, w 1951, nagrana została z Russellem i Roachem. Sesje dla Granza (było ich kilkanaście) nagrane zostały solo lub w triach, z różnymi basistami i perkusistami, takimi jak Russell, Roach, Buddy Rich, Ray Brown, Percy Heath, George Duvivier, Art Taylor, Lloyd Trotman, Osie Johnson, Art Blakey i Kenny Clarke.

W latach 50. Powell nagrywał dla Blue Note i Verve, z przerwą na kolejny długi pobyt w szpitalu w okresie 1951–1953, który nastąpił po aresztowaniu za posiadanie marihuany. Gra Powella po opuszczeniu szpitala nie była już tak błyskotliwa, co w dużej mierze spowodowane było wpływem chlorpromazyny, stosowanej w leczeniu schizofrenii. W 1956 wypadku samochodowym zginął jego brat, Richie (a wraz z nim zginął Clifford Brown[3]).

Po kilku kolejnych pobytach w szpitalach Powell przeniósł się w 1959 do Paryża wraz ze swoją przyjaciółką z dzieciństwa, Altevią „Buttercup” Edwards. W Paryżu grał razem z Pierre'em Michelotem i Kennym Clarkiem. W 1963 Powell zachorował na gruźlicę i w następnym roku wrócił do Nowego Jorku. Powell zmarł w szpitalu w 1966.

Dyskografia


Podane daty oznaczają datę nagrania.

Nagrania w studiu

Nagrania koncertowe i domowe

Jako sideman

Z Cootiem Williamsem

Z Frankiem Socolowem

Z J.J. Johnsonem

Z Dexterem Gordonem

Z The Quintet (Dizzy Gillespie, Charlie Parker, Bud Powell, Charles Mingus, Max Roach)

Z Artem Blakey'em

Z Charlesem Mingusem

Przypisy


  1. Bud Powell | Biography, Albums, Streaming Links | AllMusic , www.allmusic.com [dostęp 2017-11-22] (ang.).
  2. a b Joachim Ernst Berendt: Wszystko o jazzie. Od Nowego Orleanu do jazz-rocka. Kraków: Polskie Wydawnictwo Muzyczne, 1991, s. 305. ISBN 83-224-0411-5.
  3. Miguel del Arco, Olga Caporal: Magiczny świat jazzu. 7. Hard bop – brzmienie pewnej epoki. Kraków: Marketing Room Poland, 2009, s. 21. ISBN 978-8361923-07-7.

Linki zewnętrzne










Kategorie: Amerykańscy pianiści jazzowi | Ludzie urodzeni w Nowym Jorku | Urodzeni w 1924 | Zmarli w 1966








Informacje na dzień: 29.05.2020 04:26:48 CEST

Źródło: Wikipedia (Autorzy [Historia])    Licencja: CC-by-sa-3.0

Zmiany: Wszystkie zdjęcia i większość powiązanych z nimi elementów projektu zostały usunięte. Niektóre ikony zostały zastąpione przez FontAwesome-Icons. Niektóre szablony zostały usunięte (np. „Artykuł wymaga rozszerzenia) lub przypisane (np.„ Przypisy ”). Klasy CSS zostały usunięte lub zharmonizowane.
Usunięto linki do Wikipedii, które nie prowadzą do artykułu lub kategorii (takie jak „Redlinki”, „linki do strony edycji”, „linki do portali”). Każde łącze zewnętrzne ma dodatkową ikonę FontAwesome. Oprócz drobnych zmian w projekcie usunięto kontener multimediów, mapy, pola nawigacji, wersje mówione i geomikroformaty.

Proszę zanotować: Ponieważ podana treść jest automatycznie pobierana z Wikipedii w danym momencie, ręczna weryfikacja była i nie jest możliwa. Dlatego LinkFang.org nie gwarantuje dokładności i aktualności pozyskanych treści. Jeśli istnieją informacje, które są obecnie niepoprawne lub mają niedokładny wygląd, prosimy o Skontaktuj się z nami: e-mail.
Zobacz też: Znak firmowy wydawcy & Polityka prywatności.