Ból brzucha


Ból brzucha
abdominalgia
ICD-10 R10
Ból w okolicy brzucha i miednicy
R10.0 Ostry brzuch
R10.1 Ból zlokalizowany w nadbrzuszu
R10.2 Ból w okolicy miednicy i krocza
R10.3 Ból zlokalizowany w innych okolicach podbrzusza
R10.4 Inny i nieokreślony ból brzucha

Ból brzucha – niespecyficzny, subiektywny objaw charakteryzujący się występowaniem bólu zlokalizowanego w obrębie jamy brzusznej. Brzuch jest jedną z najczęstszych lokalizacji bólu[1]. Może być spowodowany zarówno chorobami narządów jamy brzusznej, jak i narządów zlokalizowanych poza nią. Może mieć charakter przewlekły lub ostry; niekiedy wymaga szybkiego postępowania diagnostyczno-terapeutycznego, w tym interwencji chirurgicznej – stan taki określa się mianem ostrego brzucha.

Spis treści

Patogeneza


Ból brzucha może mieć charakter somatyczny, trzewny lub odniesiony.

Ból somatyczny jest spowodowany podrażnieniem otrzewnej ściennej i ściany jamy brzusznej przez bodźce związane z pociąganiem, cięciem, uciskiem i zmianą temperatury. Zazwyczaj ma nagły początek, jest dobrze ograniczony, ostry, ma tendencje do przedłużania się. Kaszel, głębokie oddychanie, zmiana pozycji ciała nasilają go. Mogą mu towarzyszyć objawy zapalenia otrzewnej (objawy otrzewnowe). Jest najsilniej odczuwany w miejscu zmienionym chorobowo.

Ból trzewny jest spowodowany podrażnieniem receptorów zlokalizowanych w otrzewnej trzewnej i narządach jamy brzusznej w wyniku rozciągania, skurczu, nacisku, pociągania czy wzrostu temperatury. Ból ma charakter tępy, kolkowy, rozlany. Często towarzyszą mu nudności, wymioty, pocenie się. Nasila się w spoczynku.

Ból odniesiony jest spowodowany unerwieniem poszczególnych części ciała zebranych w dermatomy przez ten sam segment rdzenia kręgowego. Ból jest odczuwany w miejscu niekiedy odległym od chorego narządu, np. przy chorobach dróg żółciowych bodziec bólowy jest przewodzony do rdzenia na poziomie Th5-Th9 i może być odczuwany w dermatomach obejmujących plecy i prawą łopatkę[2].

Przyczyny


Ból brzucha może być manifestacją m.in.: chorób przewodu pokarmowego – zapalenie wyrostka robaczkowego, perforacja wrzodu trawiennego i jelit, choroba wrzodowa, choroba refluksowa przełyku, zapalenie błony śluzowej żołądka, niedrożność, zespół jelita drażliwego, przewlekły czynnościowy ból brzucha, dyspepsja czynnościowa, nadwrażliwość pokarmowa, choroba Leśniowskiego-Crohna, colitis ulcerosa, celiakia, zespół rozrostu bakteryjnego, zator tętnicy krezkowej, zakrzepica żył trzewnych, zapalenie uchyłków i ich perforacja, zapalenie uchyłku Meckela, zapalenie jelit o różnej etiologii, infekcje jelitowe (choroba Whipple’a; schistosomatoza, włośnica, glistnica, tasiemczyca, lamblioza, promienica, gruźlica); chorób trzustki – ostre i przewlekłe zapalenie; chorób pęcherzyka żółciowego i dróg żółciowych – zapalenie, kamica pęcherzyka żółciowego i dróg żółciowych, kolka żółciowa, zapalenie dróg żółciowych; chorób wątroby – zakrzepica żył wątrobowych, przekrwienie wątrobowy spowodowane niewydolnością serca, zapalenie wątroby; chorób śledziony – pęknięcie śledziony; chorób układu moczowo-płciowego – kamica moczowa, odmiedniczkowe zapalenie nerek, zapalenie pęcherza moczowego, ciąża ektopowa, zapalenie przydatków i ich skręt, torbiel jajnika; chorób metabolicznych – cukrzyca, kwasica ketonowa, mocznica, porfiria; chorób klatki piersiowej – zawał mięśnia sercowego, zapalenie mięśnia sercowego i osierdzia, zapalenie płuc i opłucnej, zator tętnicy płucnej; chorób endokrynologicznych – niedoczynność przytarczyc, rak rdzeniasty tarczycy, nadczynność tarczycy, niewydolność kory nadnerczy, przełom nadnerczowy, przełom hiperkalcemiczny; chorób układu nerwowego – stwardnienie rozsiane, półpasiec, nerwoból; innych – obrzęk naczynioruchowy, zatrucia, rozwarstwienie aorty, zapalenie naczyń związane z IgA, nowotwory narządów jamy brzusznej, choroby kręgosłupa i stawów biodrowo-krzyżowych.

Lokalizacja bólu brzucha/najczęstsze przyczyny[3]
prawe podżebrze nadbrzusze środkowe lewe podżebrze
zapalenie pęcherzyka żółciowego, kolka żółciowa, ostre zapalenie wątroby, ropień wątroby, zakrzepica żył wątrobowych, zapalenie dróg żółciowych, zapalenie trzustki, zapalenie przełyku, wrzody żołądka i dwunastnicy, niedrożność jelit, zapalenie jelit, kolka nerkowa, odmiedniczkowe zapalenie nerek, ropień podprzeponowy, zapalenie płuc (dolnego płata) dyspepsja, choroba refluksowa przełyku, wrzody żołądka i dwunastnicy, ostre zapalenie wątroby, nieżyt żołądkowo-jelitowy, choroby dróg żółciowych, zapalenie trzustki, nowotwory trzustki, żołądka, jelita grubego, choroba Leśniowskiego-Crohna, choroba Menetriera, niedokrwienie jelita, kiła, gruźlica, wpływ zażywanych leków, cukrzyca, nadczynność przytarczyc, niedoczynność i nadczynność tarczycy, zaburzenia elektrolitowe, alkohol, toczeń układowy trzewny, tętniak aorty brzusznej, zawał mięśnia sercowego pęknięcie i zawał śledziony, zapalenie trzustki i jej torbiele, niedrożność jelit i ich niedokrwienie, nieswoiste zapalenia jelit, kolka nerkowa, odmiedniczkowe zapalenie nerek, ropień podprzeponowy, zapalenie płuc (dolnego płata)
prawe śródbrzusze okolica pępkowa lewe śródbrzusze
kolka nerkowa, odmiedniczkowe zapalenie nerek, zawał nerki, przepuklina zapalenie wyrostka robaczkowego, nieżyt żołądkowo-jelitowy, niedrożność jelit, nieswoiste zapalenia jelit, przepuklina, niedokrwienie jelit kolka nerkowa, odmiedniczkowe zapalenie nerek, zawał nerki, przepuklina
prawe podbrzusze podbrzusze środkowe lewe podbrzusze
zapalenie wyrostka robaczkowego, niedrożność jelit, nieswoiste zapalenia jelit, przepuklina, kolka nerkowa, odmiedniczkowe zapalenie nerek, zapalenie przydatków, torbiel jajnika, skręt jajnika, ciąża pozamaciczna, ropień, zapalenie stawu krzyżowo-biodrowego zapalenie wyrostka robaczkowego, niedrożność jelit, nieswoiste zapalenia jelit, przepuklina, zespół jelita drażliwego, zapalenie przydatków, kolka nerkowa, zapalenie pęcherza moczowego, ropień miednicy zapalenie uchyłków, nieswoiste zapalenia jelit, zespół jelita drażliwego, kolka nerkowa, odmiedniczkowe zapalenie nerek, zapalenie przydatków, torbiel jajnika, skręt jajnika, ciąża pozamaciczna, zapalenie stawu krzyżowo-biodrowego

Przypisy


  1. Mikołaj Kamiński, Igor Łoniewski, Wojciech Marlicz, “Dr. Google, I am in Pain”—Global Internet Searches Associated with Pain: A Retrospective Analysis of Google Trends Data , „International Journal of Environmental Research and Public Health”, 17 (3), 2020, s. 954, DOI10.3390/ijerph17030954 [dostęp 2020-02-05] (ang.).
  2. Andrzej Szczeklik (red): Choroby wewnętrzne : stan wiedzy na rok 2010. Kraków: Medycyna Praktyczna, 2010, s. 758. ISBN 978-83-7430-255-5.
  3. Andrzej Szczeklik (red): Choroby wewnętrzne : stan wiedzy na rok 2010. Kraków: Medycyna Praktyczna, 2010, s. 759. ISBN 978-83-7430-255-5.

Bibliografia


Linki zewnętrzne


Przeczytaj ostrzeżenie dotyczące informacji medycznych i pokrewnych zamieszczonych w Wikipedii.










Kategorie: Ból | Gastroenterologia




Informacje na dzień: 09.11.2021 09:13:53 CET

Źródło: Wikipedia (Autorzy [Historia])    Licencja: CC-BY-SA-3.0

Zmiany: Wszystkie zdjęcia i większość powiązanych z nimi elementów projektu zostały usunięte. Niektóre ikony zostały zastąpione przez FontAwesome-Icons. Niektóre szablony zostały usunięte (np. „Artykuł wymaga rozszerzenia) lub przypisane (np.„ Przypisy ”). Klasy CSS zostały usunięte lub zharmonizowane.
Usunięto linki do Wikipedii, które nie prowadzą do artykułu lub kategorii (takie jak „Redlinki”, „linki do strony edycji”, „linki do portali”). Każde łącze zewnętrzne ma dodatkową ikonę FontAwesome. Oprócz drobnych zmian w projekcie usunięto kontener multimediów, mapy, pola nawigacji, wersje mówione i geomikroformaty.

Proszę zanotować: Ponieważ podana treść jest automatycznie pobierana z Wikipedii w danym momencie, ręczna weryfikacja była i nie jest możliwa. Dlatego LinkFang.org nie gwarantuje dokładności i aktualności pozyskanych treści. Jeśli istnieją informacje, które są obecnie niepoprawne lub mają niedokładny wygląd, prosimy o Skontaktuj się z nami: e-mail.
Zobacz też: Znak firmowy wydawcy & Polityka prywatności.